Kalendarium życia Zbigniewa Herberta

  • 1924-1939

    • Urodzony 29 października 1924 we Lwowie. Ojciec - Bolesław, prawnik, dyrektor banku, profesor ekonomii. Matka, Maria z domu Kaniak.

    • Rozpoczęcie nauki w gimnazjum im. Kazimierza Wielkiego.

  • 1939-1944

    • Lwów. Kontynuacja na tajnych kompletach rozpoczętej przed wojną nauki w gimnazjum, matura (1943).

    • Rozpoczęcie studiów polonistycznych na konspiracyjnym Uniwersytecie Jana Kazimierza.

    • Przynależność do Armii Krajowej, ukończenie tajnej szkoły podchorążych (1942)

    • Praca zarobkowa - jako karmiciel wszy w produkującym szczepionki przeciwtyfusowe Instytucie prof. Weigla; handel.

    • Pierwsze utwory literackie.

  • 1944-1948

    • Przed powtórnym wkroczeniem Armii Czerwonej do Lwowa (1944) udaje się do Krakowa. Po zakończeniu wojny podejmuje studia na Akademii Sztuk Pięknych (1945) oraz na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. Udział w wykładach z filozofii. Studia w Akademii Handlowej, ukończone ze stopniem magistra ekonomii (1947).

  • 1948-1949

    • Pobyt w Sopocie (1948) i w Toruniu (1949).

    • Kontynuacja studiów filozoficznych (u prof. H. Elzenberga) i prawniczych na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu.

    • W 1949 uzyskuje tytuł magistra praw.

    • Pracuje w redakcji "Przeglądu Kupieckiego" w Gdańsku, w gdańskim radiu oraz w Banku Polskim w Gdańsku.

    • Pierwsze publikacje w "Tygodniku Wybrzeża" (pięć felietonów w cyklu "Poetyka dla laików") i w "Arkonie".

    • 1948 - wstępuje jako członek-kandydat do Oddziału Gdańskiego ZLP, w tym samym roku występuje ze Związku.

    • Początek współpracy z dziennikiem "Słowo Powszechne" (1949), w którym drukuje recenzje, a w latach 1950-1951 felietony pt. "Katarzynki".

  • 1950

    • Od 1950 mieszka w Warszawie, gdzie studiuje filozofię na Uniwersytecie Warszawskim.

    • Odrzuca propozycję pracy w PAX-owskim liceum. Po eksmisji z sublokatorskiego pokoju przenosi się do Brwinowa (do 1951).

    • Debiut poetycki w tygodniku "Dziś i Jutro", gdzie ogłasza wiersze: "Napis", "Pożegnanie września", "Złoty środek" (nr 37). Z pismem tym stale współpracował do 1953, publikując także pod pseudonimami: Patryk (krótkie eseje w 1950-1951) oraz Stefan Martha (recenzje plastyczne i literackie 1952-53). Współpracował też w 1950-1953 z "Tygodnikiem Powszechnym", w którym prowadził dział felietonowy "Bez ogródek", a w 1952 z "Przeglądem Powszechnym" (recenzje pod ps. Bolesław Hertyński).

  • 1950-1998

    • Pracuje zarobkowo - kolejno - w charakterze ekspedienta w sklepie, kalkulatora i chronometrażysty w Nauczycielskiej Spółdzielni Pracy "Wspólna sprawa", ekonomisty-projektanta w Biurze Studiów i Projektów Przemysłu Torfowego, kierownika administracyjnego w Związku Kompozytorów Polskich (1956).

    • W 1955 nawiązał współpracę z miesięcznikiem "Twórczość" (do 1965) oraz w 1956 ponownie z "Tygodnikiem Powszechnym".

    • Od 1955 był członkiem ZLP (do rozwiązania Związku w 1983).

    • W 1958 podróżuje po Francji, Anglii i Włoszech.

    • 1963 - śmierć ojca.

    • 1965/66 był kierownikiem literackim Teatru im. Juliusza Osterwy w Gorzowie
      Wielkopolskim (w czasie, gdy teatr prowadzili Irena i Tadeusz Byrscy).

    • 1965-68 należał do zespołu redakcyjnego miesięcznika "Poezja".

    • 1965-1971 podróżował po Francji, RFN, Grecji i Ameryce Północnej, wygłaszał
      liczne odczyty, m.in. w 1969-70 wykładał jako visiting professor na uniwersyteciew Los Angeles.

    • W 1965 zostaje członkiem Akademie der Künste w Berlinie Zachodnim i monachijskiej Bayerische Akademie der Schönen Künste.

    • Członek Akademie für Sprache und Dichtung - Darmstad.

    • W 1968 ożenił się z Katarzyną Dzieduszycką.

    • W 1972 został przyjęty do Polskiego PEN Clubu (zrezygnował z członkostwa w 1991).

    • W 1974 prowadził zajęcia na Uniwersytecie Gdańskim.

    • W grudniu 1975 należał do sygnatariuszy Memoriału 59, wyrażającego protest przeciwko projektowanym zmianom w Konstytucji PRL.

    • Od 1975 roku przebywał w Austrii, RFN i Włoszech.

    • Po powrocie do kraju w 1981 wszedł w skład redakcji wydawanego poza cenzurą pisma ZAPIS. Uczestniczył w ruchu związanym z NSZZ Solidarność.

    • W 1986 wyjechał do Francji i zamieszkał w Paryżu.

    • W 1989 został członkiem SPP.

    • 1990 - członek American Academy and Institute of Arts and Letters.

    • 1990-1991 należał do rady redakcyjnej pisma "NaGłos".

    • Wystosował list otwarty do prezydenta USA G. Busha w sprawie obojętności na los Kurdów.

    • W 1992 wrócił do Polski i zamieszkał w Warszawie.

    • Podpisuje oświadczenie redakcji "Arki" w sprawie dekomunizacji ("Arka" 1992, nr 41).

    • Na Uniwersytecie Łódzkim w 1992 odbywa się sesja naukowa poświęcona twórczości Herberta.

    • 1993 - członek Academy of Arts and Sciences.

    • Włącza się aktywnie w publicystykę polityczną, współpracuje z "Tygodnikiem Solidarność".

    • 28 lipca 1998 - umiera po długiej chorobie.

  • Twórczość Zbigniewa Herberta (wybrane pozycje)

    • 1956 - debiut: "Struna światła" (wiersze) - dramat "Jaskinia filozofów" (druk w "Twórczości" 1956, nr 9)

    • 1957 - "Hermes, pies i gwiazda" (wiersze i proza poetycka)

    • 1958 - dramat "Drugi pokój" (druk w "Dialogu" 1958, nr 4)

    • 1960 - dramat "Rekonstrukcja poety" ("Więź" 1960, nr 11/12)

    • 1961 - "Studium przedmiotu" (wiersze) - dramat "Lalek. Sztuka na głosy" ("Dialog" 1961, nr 12)

    • 1962 - "Barbarzyńca w ogrodzie" (eseje)

    • 1969 - "Napis" (wiersze)

    • 1974 - "Pan Cogito" (wiersze i prozy poetyckie)

    • 1983 - "Raport z oblężonego miasta i inne wiersze"

    • 1990 - "Elegia na odejście" (wiersze)

    • 1991 - "Martwa natura z wędzidłem" (eseje)

    • 1992 - "Rovigo" (wiersze)

    • 1998 - "Epilog burzy" (wiersze)

  • Najważniejsze nagrody otrzymane przez Herberta

    • • Nagroda Pierścienia i tytuł Księcia Słowa, przyznana przez Radę Naczelną Zrzeszenia Studentów Polskich za całokształt twórczości poetyckiej (1961)

    • Nagroda Fundacji Kościelskich w Genewie (1963)

    • Nagroda Fundacji A. Jurzykowskiego w Nowym Jorku (1965)

    • Austriacka nagroda Internationaler Nikolaus Lenau Preis (1965)

    • Austriacka Nagroda im. Gottfrieda von Herdera (1973)

    • Zachodnioniemiecka nagroda im. Petrarki (1978)

    • Nagroda Literacka im. A. Struga (1981)

    • Nagroda "Solidarności" (1984)

    • Nagroda Poetycka im. M. Sępa-Szarzyńskiego (przyznawana przez redakcję "W drodze" i Krąg Literacki "Wiązania") (1984)

    • 1993 - członek Academy of Arts and Sciences.

    • Międzynarodowa Nagroda Pisarska Walijskiej Rady Sztuki (1984; nie przyjął ze względu na panujący w Polsce stan wojenny)

    • Węgierska Nagroda Bethlena (1987)

    • Nagroda im. B. Schulza, ufundowana przez amerykańską Fundację Studiów Polsko-Żydowskich i amerykański PEN Club (1988)

    • Nagroda PEN Clubu im. Komandora K. Szczęsnego (1989)

    • Nagroda im. J. Parandowskiego (1990)

    • Nagroda Jerozolimy (1990)

    • Międzynarodowa nagroda Vilenica, przyznawana przez Stowarzyszenie Pisarzy Słoweńskich (1991)

    • Nagroda im. K. Wyki za tom esejów "Martwa natura z wędzidłem" (1993)

    • Nagroda Krytyków Niemieckich za najlepszą książkę roku - "Martwą naturę z wędzidłem" (1994)

    • Nagroda T. S. Eliota przyznana przez amerykańską Fundację Ingersoll (1995).

    • Nagroda miasta Münster za tom "Rovigo" (1996)

Opracowali Przemysław Czapliński i Piotr Śliwiński
Kalendarium po raz pierwszy opublikował "Megaron. Kurier Czytelniczy" (nr 45/1998)

 


Komitet Organizacyjny Przeglądu Twórczości Zbigniewa Herberta "Herbertiada"
e-mail:
herbertiada@interia.pl tel.: (0-94) 35-51-531
Wszelkie prawa Zastrzeżone - Zdjęcia: Archiwum Domowe Katarzyny Herbert, Haliny Herbert - Żebrowskiej, Jerzy Błażyński
Administracja serwisu: Tomasz Kolasa